Sprawdzian Kl Vi Rodzaje Zdań
W klasie VI na sprawdzianie często pojawiają się pytania o rodzaje zdań. Rozumienie tego tematu jest bardzo ważne, bo to podstawa poprawnego pisania i mówienia. Zacznijmy więc od definicji.
Zdanie to wypowiedź, która wyraża jakąś myśl i zazwyczaj zawiera orzeczenie, czyli czasownik. Możemy je podzielić na różne kategorie, w zależności od tego, co i jak mówimy.
Pierwszy podział to ze względu na cel wypowiedzi. Wyróżniamy tutaj:
Must Read
* Zdania oznajmujące: Przekazują informację. Kończą się kropką. Przykład: Dziś jest ładna pogoda.
* Zdania pytające: Służą do zadawania pytań. Kończą się znakiem zapytania. Przykład: Jak się czujesz?
* Zdania rozkazujące: Wyrażają rozkaz, prośbę lub zakaz. Zazwyczaj kończą się wykrzyknikiem, ale mogą też kropką (szczególnie, gdy prośba jest grzeczna). Przykład: Posprzątaj swój pokój! / Proszę, zamknij okno.
* Zdania wykrzyknikowe: Wyrażają emocje, zdziwienie lub okrzyk. Kończą się wykrzyknikiem. Przykład: Ależ piękny widok!
Kolejny podział dotyczy budowy zdania. Tutaj rozróżniamy:
* Zdania pojedyncze: Mają jedno orzeczenie, czyli jeden czasownik w formie osobowej. Przykład: Pies szczeka.
* Zdania złożone: Mają więcej niż jedno orzeczenie. Składają się z dwóch lub więcej zdań pojedynczych, połączonych spójnikiem lub przecinkiem. Przykład: Pada deszcz i wieje wiatr. (Mamy dwa orzeczenia: "pada" i "wieje").
Zdania złożone dzielą się dalej na:
* Zdania złożone współrzędnie: Zdania składowe są równorzędne. Łączą je spójniki: i, oraz, a, ale, lecz, więc, dlatego. Przykład: Uczę się do sprawdzianu, ale jestem zmęczony.
* Zdania złożone podrzędnie: Jedno zdanie jest nadrzędne, a drugie podrzędne (zależy od nadrzędnego). Przykład: Pójdę do kina, jeśli skończę odrabiać lekcje. (Zdanie "jeśli skończę odrabiać lekcje" zależy od zdania "Pójdę do kina").
Pamiętaj, żeby dokładnie czytać polecenia na sprawdzianie. Zastanów się, jaki jest cel wypowiedzi i jak zbudowane jest zdanie. Powodzenia!
